Responsive ThemeForest Wordpress Theme Avada bigtheme.net/wordpress/themeforest/323-avada BIGtheme.net

Typography
Zvezda neaktivnaZvezda neaktivnaZvezda neaktivnaZvezda neaktivnaZvezda neaktivna
 

14. oktobar 2020.

Na Groblju streljanih u Kraljevu danas je održan pomen žrtvama krvave fašističke matematike po kojoj je život jednog ubijenog nemačkog vojnika vredeo kao životi 100 civila stradalnika

Potomci streljanih, vojske, žandarmerije, policije, stranaka, boračkih i udruženja građana položili su danas na Groblju streljanih u Kraljevu vence i palili sveće nad humkama železničara, bravara, kovača, inženjera, lekara, seljaka, tadašnjih izbeglica, koje su oktobra 1941. godine, u znak odmazde, streljali nemački fašisti.

Ovom događaju prethodilo je odavanje počasti žrtvama, najpre minutom ćutanja na komemorativnoj sednici gradske skupštine. Predsednik skupštine Nenad Marković podsetio je da svakog oktobra, u sedam dana, grad Kraljevo obeležava svoj najradosniji praznik i podseća se svoje najveće tuge, ove godine u prilično izmenjenim okolnostima, zbog pandemije virusa korona.

- Ne sećam se kada na ovaj dan sa nama nisu bili predstavnici bratskog i partnerskog grada Maribora, da zajedno odamo poštu našim sugrađanima i Slovencima koji su se krvavog oktobra 1941. godine zadesili u Kraljevu – istakao je Marković, zahvalivši se građanima Kraljeva  što ne daju da se zaboravi najtužniji oktobar u istoriji grada...

Oktobarskih dana 1941. godine naši nekadašnji sugrađani i oni koji su tio postali silom prilika bili su žrtve jedne krvave računice po kojoj je život jednog nemačkog vojnika vredeo sto srpskih života, podsetio je danas na komemorativnoj sednici gradske skupštine u Kraljevu - istoričar Nemanja Trifunović iz Kraljeva.

On je, između ostalog, u svom govoru istakao istorijske činjenice po kojima je ustanička strategija širenja slobodne teritorije na početku jeseni 1941. podrazumevala oslobođenje Kraljeva, zbog čega je formiran zajednički četničko-partizanski operativni štab:

- Ustaničke jedinice iz kraljevačkog i čačanskog kraja početkom oktobra 1941. zatvaraju obruč oko Kraljeva čime je otpočela jednomesečna opsada grada. Odgovor nemačkog garnizona na opsadu bilo je hapšenje najpre 600 radnika Fabrike aviona, potom 800 radnika Železničke radionice (Fabrike vagona) i 360 radnika Železnice. Svi taoci su zatvoreni u Lokomotivsku halu Železničke radionice. U ustaničkom napadu na Kraljevo u noći 14/15 oktobar 1941. godine. poginulo je 80 ustanika i 14 Nemaca, a 10 nemačkih vojnika je ranjeno.

Petnaestog oktobra zapovednik Komande mesta u Kraljevu Alfons Macieovič i komandant 749. pešadijskog puka major Oto Deš zavode vanredno stanje u Kraljevu uz represivne mere: streljanje 100 talaca za jednog ubijenog nemačkog vojnika, a za ranjenog 50.

- Pošto broj prikupljenih talaca nije bio dovoljan da bi se zadovoljila krvava matematika 1:100 usledila su hapšenja po gradu. Ulicama Kraljeva nemački vojnici su sprovodili ljude koji ni na koji način nisu bili povezani sa pogibijom njihovih saboraca. Njihov jedini „greh“ bio je što su se tih oktobarskih dana zatekli u gradu koji je predstavljao borbeni poligon dveju zaraćenih strana. Dok su uhapšeni sprovođeni ka Železničkoj radionici, u krugu te fabrike, na lokaciji zvanoj „lager“ izvođeni su prvi taoci pred streljački stroj 749. pešadijskog puka. U grupama od po 100 ljudi usmrćivani su rafalnom paljbom nemačkih mitraljeza. Ustreljeni koji su davali znake života likvidirani su iz pištolja nemačkih oficira. Zvuke mitraljeza prigušivalo je dejstvo nemačke artiljerije, tako da niko u gradu nije mogao ni da pretpostavi šta se dešava iza zidina Železničke radionice. Prvi stanovnici Kraljeva koji su saznali za zločin bili su članovi Vatrogasnog društva Kraljevo, njih 29, koji su 17. oktobra dovedeni u krug fabrike da kopaju raku za sahranjivanje streljanih – podsetio je na „krvavu matematiku fašista istoričar Nemanja Trifunović, izrazivši žaljenje što da danas za ovaj zločin niko nije odgovarao: ni naredbodavci, ni izvršioci.

Nakon komemorativne sednice, kolona predvođena predstavnicima grada Kraljeva, uputila se ka Groblju streljanih oktobra 1941. godine.

Pogledajte kadrove zabeležene danas na Groblju streljanih u Kraljevu:

Sirene su se oglasile u 11.00 časova, članovi Vatrogasnog orkestra „27. septembar“  izveli su himnu Srbije „Bože pravde“, a vojnici Druge brigade Kopnene vojske, tradicionalno ispalili počasni plotune. Predstavnici gradskih vlasti, stranaka, boračkih i mirnodopskih udruženja, položile su vence i cveće na humke streljanih. Parastos nevino stradalim žrtvama oktobra 1941. služili su sveštenici Eparhije žičke.

Na Groblju streljanih prisutnima se obratio gradonačelnik Kraljeva dr Predrag Terzić.

- Čini mi se da oktobarapoput ovog imali nismo. Sabirali smo se na zemlji vašom krvlju natopljenoj, zbog vas, na vašem i našem Lagerskom groblju, da nas uvek bude više, a danas... zarad onih posle nas, zbog pošasti nazvane virus korona, sabismo svoje redove. Nema dečje graje. Inače bismo svoje naslednike utišavali, a danas nam nedostaje da nas nadglasaju – kazao je Terzić nakon pomena kojem ove godine, zbog epidemiološke situacije, nije prisustvovalo više ljudi.

Pogledajte celu njegovu izjavu: 

On je ocenio da je ratni oktobar 1941. lekcija nam iz istorije, ali i ljudskosti, hrabrosti... života.

- Za one koji su grad u crno zavili tog krvavog oktobra bio je to tek još koji ratni dan, a rat broji žrtve. To što ste vi bili nedužni civili, njihove metke nije zaustavilo, to što ste vi bili nečiji najmiliji, nije ih pokolebalo... Ne želimo im zlo, ne svetimo se, ne kažnjavamo.... samo se u Boga uzdamo da će priča o vama kao herojima nadživeti i nadvisiti pominjanje njihovih zverstava – kazao je Terzić u spomen na kraljevačke stradalnike.

                    M. M. D.

Ostavite komentar

Sva polja označena * su neophodna

0 Comments